Türkiye'nin kredi notunu artıran Moody's, yeni not artışı için şartlar arasına ücretlere gerçekleşen değil, gelecek yıl beklenen enflasyon kadar zam yapılmasını ekledi
Uluslararası derecelendirme kuruluşu Moody's dün Türkiye'nin kredi notunu yükseltirken, yeni not artışı için de zaten çok zor şartlarda yaşayan asgari ücretli ile emeklileri üzecek şartlar ortaya koydu.
Moody's’ten yapılan açıklamada, “Ülkenin döviz kuru ve enflasyon şoklarına karşı duyarlılığını yapısal olarak azaltan ekonomik reformlar uygulanırsa, kredi notu üzerindeki yukarı yönlü baskı da artacaktır” denildi.
Moody's analistleri, söz konusu reformlara örnek olarak; Türkiye'nin enerji ithalatına bağımlılığını daha da azaltmak, ücretlerin geriye dönük endekslemesini kalıcı olarak ortadan kaldırmak, Merkez Bankası'nın bağımsızlığını kalıcı olarak artırmak gibi şartlar öne sürdü.
Yetkililer, makroekonomik istikrarı yeniden tesis eden ve dış kırılganlık risklerinde önemli bir azalma sağlayan politikaların etkili bir şekilde uygulamaya devam edilmesi durumunda, Türkiye’nin kredi notunun yeniden yükseltilebileceğini kaydetti.
Gerçekleşen enflasyonun altında zam önerisi
Ücretlere gerçekleşen enflasyon kadar değil gelecek yıl beklenen enflasyon kadar zam yapılmaması; sadece asgari ücretin değil, ekonomik krizle boğuşan memurlar, kamu işçileri ile emekli aylıkları için de gerçek bir düşüş anlamına geliyor.
Öte yandan, AKP iktidarı da geçen yılın aralık ayında asgari ücrete yüzde 44,4'lük gerçekleşen enflasyona göre değil yüzde 30'luk beklenen enflasyona göre zam yaptı. Hükümet, asgari ücretin daha ocak ayında açlık seviyesinin altında kalmasına da neden oldu.
Mehmet Şimşek liderliğindeki ekonomi yönetiminin, kamunun belirleyici olduğu memur ve kamu işçisi sözleşmelerinde de beklenen enflasyona kadar zam yapmayı ve verilen ücretleri düşürmeyi istediği vurgulanıyor. Merkez Bankası'nın (TCMB) da asgari ücret ve diğer ücret/maaş ayarlamalarının beklenen enflasyona göre yapılmasını istediği biliniyor.
2025 yılı Haziran ayı itibarıyla Türk-İş'in açıkladığı açlık sınırı, 26 bin 115 TL seviyesindeyken, asgari ücret 22 bin 104 lirada kaldı. 2025 yılı asgari ücreti, daha ilk ayda 22 bin 131 liralık açlık sınırının altında kalmıştı. Geride kalan beş ayda fark giderek açılarak 4 bin 11 TL'ye ulaşmıştı.
Fitch kredi notunu sabit tutmuştu
Öte yandan, bir diğer uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, Türkiye’nin Uzun Vadeli Yabancı Para Cinsinden İhraççı Temerrüt Notu’nu (IDR) “durağan” görünümle “BB-” olarak teyit etti.
Fitch, bu kararın Türkiye'nin yüksek enflasyon geçmişi, para politikasına yönelik siyasi müdahaleler, yüksek finansman ihtiyacına kıyasla düşük dış likiditesi ve benzer ülkelere göre zayıf yönetişim puanları gibi temel kredi zayıflıklarını yansıttığını belirtti.
İstanbul’da ailenin yaşam maliyeti 93 bin 465 lira
Bu arada; İBB İstanbul Planlama Ajansı'nın (İPA) araştırmasına göre İstanbul’da dört kişilik ailenin ortalama yaşam maliyeti haziranda geçen yılın aynı ayına göre yüzde 47,13 artarak 93 bin 465 liraya yükseldi. Bir aile dört asgari ücret alsa bile İstanbul'daki yaşam maliyeti karşılayamıyor.
Dört kişilik bir ailenin açlık sınırını ifade eden aylık gıda harcaması tutarını aşarak yoksulluk sınırının üstünde gelir elde edebilmesi için, Haziran 2025 itibarıyla ortalama 85 bin liranın üzerinde bir gelir elde etmesi gerekiyor.
