Avustralya ve İngiltere'nin nükleer enerjili denizaltıların inşasını desteklemek amacıyla 50 yıllık bir savunma anlaşması imzalayacağı açıklandı
Avustralya'nın 1901'deki Federasyonundan bu yana en önemli ikili anlaşma olarak çerçevelenen pakt, artan küresel jeopolitik oynaklık ortamında tarihi ortaklar arasındaki savunma bağlarının derinleştiğini belirtti. Her iki taraf da anlaşmanın, şu anda Trump yönetimi tarafından incelenen Avustralya, İngiltere ve ABD arasındaki Aukus güvenlik ortaklığını etkilemediğini vurguladı.
Avustralya Savunma Bakanı Richard Marles, Cuma günü Sidney Limanı yakınlarında düzenlediği basın toplantısında, Melbourne yakınlarındaki Geelong'da imzalanacak ikili anlaşmanın “Aukus'un gelişimini büyük ölçüde destekleyecek son derece önemli bir anlaşmayı 2 Temmuz Cumartesi günü imzalayacağız” dedi.
Avustralya-Birleşik Krallık Bakanlar İstişareleri'nin (AUKMIN) bir parçası olan toplantıda; Marles ve Dışişleri Bakanı Penny Wong, Birleşik Krallık Dışişleri Bakanı David Lammy ve Savunma Bakanı John Healey'i ağırlıyor.
İngiltere Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada ise, anlaşmanın önümüzdeki 25 yıl içinde İngiltere'ye 20 milyar sterline (27 milyar dolar) kadar ihracat sağlamasının beklendiği belirtildi.
Londra Times gazetesi de anlaşma kapsamında Birleşik Krallık'ın, Kraliyet Donanması ve Avustralya Donanması'nın SSN-Aukus'u kullanarak bir düzine kadar saldırı denizaltısı inşa edeceğini bildirdi. Gazete, anlaşmanın ABD'yi Aukus anlaşmasına uymaya ikna etme çabasının bir parçası olduğunu belirtti.
Dışişleri Bakanlığı, Birleşik Krallık'taki konvansiyonel silahlı, nükleer enerjili AUKUS denizaltı programının zirve döneminde 21binden fazla kişinin çalışacağını bildirdi. Healey, açıklamada, “Bu tarihi anlaşma, önümüzdeki yarım yüzyıla yönelik AUKUS taahhüdümüzü teyit ediyor” ifadesini kullandı.
ABD ve İngiltere, 2021 yılında imzalanan Aukus anlaşması kapsamında, Hint-Pasifik'te Çin ile artan stratejik rekabet karşısında Canberra'nın savunma kabiliyetlerini artırmak amacıyla Avustralya'ya nükleer enerjili denizaltı filosu sağlama konusunda işbirliği yapmayı kabul etti. Her iki taraf da ABD'nin incelemesini, Trump yönetiminin Aukus'a olan bağlılığını yenileme fırsatı olarak memnuniyetle karşıladıklarını söyledi.
İlk gemiler 2030’da teslim edilecek
Aukus şartlarına göre, Washington başlangıçta Canberra'ya bir Virginia sınıfı denizaltı filosu satacak ve ilk gemilerin 2030'ların başlarında teslim edilmesi bekleniyor. İngiltere ve Avustralya daha sonra SSN-Aukus olarak bilinen nükleer enerjili yeni bir denizaltı modelinin tasarımı ve inşası için iş birliği yapacak ve ilkinin 2040'ların başlarında hazır olması bekleniyor.
Ancak Pentagon, Trump yönetiminin müttefiklere daha fazla sorumluluk yüklemeyi ve ABD'nin savaş gemisi tedarikini sağlamayı hedeflemesiyle anlaşmayı gözden geçirmeye başladı. Gözden geçirmenin amacı, müttefiklerin kolektif güvenliğe daha fazla katkıda bulunmasını ve Amerika'nın savunma sanayi altyapısının iç ihtiyaçlarını karşılayabilmesini sağlamak.
Avustralya ve İngiltere savunma ve dışişleri bakanları, 27 Temmuz Pazar günü Talisman Sabre 2025 Tatbikatı kapsamında İngiltere'nin uçak gemisi taarruz grubunun konuşlandırılmasını gözlemlemek üzere kuzeydeki Darwin şehrini ziyaret edecek.
