Orta Doğu’daki gerilim petrol piyasasında fiyatların yanı sıra enerji sevkiyatını da etkilemeye başladı. Hürmüz Boğazı’ndan geçen emtia gemilerinin sayısı son 10 günlük ortalamanın yaklaşık yarısına gerilerken, Brent petrol 100 dolar seviyesine yaklaştı.
Küresel enerji ticaretinin en kritik geçiş noktalarından Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin belirgin şekilde zayıflaması, petrol arzına ilişkin endişeleri yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı.
Ön verilere göre salı günü boğazdan yalnızca 6 emtia gemisi geçti. Pazartesi günü 9 olarak kaydedilen geçiş sayısı, son 10 günlük yaklaşık 12 gemilik ortalamanın da oldukça altında kaldı. Geçişlerin 5’i boğaza giriş, 1’i ise çıkış yönünde gerçekleşti.
Verilerin öncü nitelikte olması nedeniyle rakamlarda daha sonra sınırlı değişiklikler yaşanabileceği belirtilirken, piyasaların dikkatini çeken temel unsur son günlerde Hürmüz’deki hareketliliğin normal seviyelerin belirgin şekilde altında seyretmesi oldu.
Petrol fiyatlarında yükseliş sürüyor
Hürmüz Boğazı’ndaki trafik kaybı, Orta Doğu’daki gerilimin enerji piyasasına doğrudan yansıdığına ilişkin en önemli göstergelerden biri olarak değerlendiriliyor. İran bağlantılı gelişmeler, tankerlerin güvenliği ve enerji altyapısına yönelik riskler, bölgeden yapılan sevkiyatların geleceğine ilişkin belirsizliği artırıyor.
Benzer bir hareketlilik Kızıldeniz’in güney girişindeki Babülmendep Boğazı’nda da gözleniyor. Bölgede günlük gemi geçişleri 25 civarında kalırken, son 10 günlük ortalama yaklaşık 27 seviyesinde bulunuyor.
Arz endişelerinin güçlenmesiyle petrol fiyatları yükselişini dördüncü güne taşıdı. Brent petrol 100 dolar sınırına yaklaşırken, ABD Batı Teksas türü ham petrolünün (WTI) varil fiyatı da 94 doların üzerine çıktı.
Piyasalarda artık yalnızca çatışmaların seyri değil, bölgedeki gelişmelerin enerji sevkiyatını ne kadar süre ve hangi ölçekte sekteye uğratabileceği de yakından takip ediliyor.
İlginizi çekebilir:
Gölge filo küresel deniz ticaretini tehdit ediyor!
Hürmüz’de uzun süreli aksama maliyetleri artırabilir
Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin uzun süre düşük seviyelerde kalması, petrol taşımacılığında yeni maliyet baskıları yaratabilir. Tankerlerin bekleme sürelerinin uzaması, sigorta primleri ve navlun maliyetlerinin yükselmesi, enerji ticaretinin maliyetini artırabilecek başlıca unsurlar arasında bulunuyor.
Sevkiyatların alternatif rotalara yönelmesi de taşımacılık sürelerini ve maliyetlerini artırarak petrol fiyatları üzerinde ilave yukarı yönlü baskı oluşturabilir.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin en kritik geçiş noktalarından biri olması nedeniyle burada yaşanabilecek uzun süreli bir aksama, yalnızca bölgesel değil küresel enerji piyasalarında da önemli sonuçlar doğurabilir.
100 dolar seviyesi Türkiye için de kritik
Brent petrolün 100 dolar sınırına yaklaşması, enerji ithalatına yüksek ölçüde bağımlı olan Türkiye açısından da yakından izleniyor.
Petrol fiyatlarının yüksek seviyelerde kalması, Türkiye’nin enerji ithalat faturasını artırırken akaryakıt fiyatları üzerinde de baskı yaratabilir. Petrol maliyetlerindeki yükselişin taşımacılık ve üretim giderlerine yansıması ise enflasyon görünümü açısından ek risk oluşturabilir.
Bu nedenle önümüzdeki günlerde piyasalarda iki gösterge öne çıkacak: Brent petrolün 100 dolar seviyesini aşıp aşmayacağı ve Hürmüz Boğazı’ndaki gemi trafiğinin yeniden toparlanıp toparlanmayacağı.
Hürmüz’deki geçişlerin düşük seyretmeye devam etmesi ve Orta Doğu’daki gerilimin daha da tırmanması, petrol fiyatlarında yeni bir yükseliş dalgasını tetikleyebilir. Buna karşılık gemi trafiğinin normale dönmesi, son dönemde fiyatlara yansıyan risk priminin bir bölümünün geri çekilmesini sağlayabilir.
