Küresel istikrarsızlık, jeopolitik gerilimler ve enerji yatırımlarındaki dalgalanmalara rağmen denizcilik sektörü, karbonsuzlaşma hedeflerinden sapmadan yoluna devam ediyor. Sektör genelinde yapılan yeni bir anket, gemi insanlarının bu konudaki kararlılığını net biçimde ortaya koyuyor.
Küresel Denizcilik Karbonsuzlaşma Anketi’nin ikinci baskısı, Ekim 2024 ile Şubat 2025 tarihleri arasında Küresel Denizcilik Karbonsuzlaşma Merkezi (GCMD) ile Boston Consulting Group (BCG) işbirliğiyle hazırlandı. Ankete farklı gemi türlerinden, değişken filo büyüklüklerinden ve çeşitli bölgelerden 114 gemi işletmecisi katıldı.
Her ne kadar anket, IMO’nun MEPC 83 oturumundan önce yapılmış olsa da, sonuçlar sektörün karbonsuzlaşma yönünde ivme kaybetmeden seyrettiğini gösteriyor. MEPC 83 kararlarının yürürlüğe girmesiyle bu ivmenin daha da hız kazanması bekleniyor.
Gemi insanlarından karbonsuzlaşmaya tam yol ileri
Katılımcıların yüzde altmışı net sıfır hedefi belirlediğini bildirirken, bu oran bir önceki yıl yüzde elli dört seviyesindeydi. Biyoyakıt karışımları kullanımında önemli bir artış yaşanarak oran yüzde kırk altıya çıkarken, metanol kullanımında da artış gözlemlendi.
Amonyakla tahrik, rüzgâr destekli sevk sistemleri veya karbon yakalama çözümleri gibi gelişmekte olan çözümler hâlen sınırlı düzeyde kullanılıyor. Ancak sektörün bu alanlara yönelimi artmaya devam ediyor.
Limanlar ve politika çağrısı
Ankete katılanların büyük çoğunluğu, adil ve rekabeti engellemeyen bir oyun alanı talep ediyor. Uyumluluk tedbirleri ve finansal teşvikler, öncelikli beklentiler arasında yer alıyor. Bu yaklaşım, erken uygulayıcıların dezavantaj yaşamaması ve kaynakları kısıtlı paydaşların da sürece katılabilmesi açısından kritik önemde.
Anvers-Brugge, Long Beach, New York-New Jersey, Rotterdam ve Singapur gibi limanlar, karbonsuzlaşmaya yönelik kendi yol haritalarını oluşturmuş durumda. Ancak limanlarda hâlen, düşük karbonlu yakıtlara ve gemi üstü karbon yakalama sistemlerine yönelik talep belirsizliği önemli bir engel olarak öne çıkıyor.
Dört temel pusula noktası
Raporda karbonsuzlaşma hedeflerine ulaşmak için şu dört temel alan öne çıkarılıyor:
- Adil oyun alanı: Gemi operasyonlarının çeşitliliğini gözeten düzenleyici çerçeveler gerekiyor.
- Ekonomik uygunluk: Karbonsuz çözümlerin uygulanabilir hâle gelmesi için teşvik mekanizmaları kaçınılmaz.
- Talep sinyalleri: Altyapı yatırımlarının tetiklenmesi için düşük karbonlu yakıt talebine dair net veriler paylaşılmalı.
- Farkındalık ve veri paylaşımı: Ortak platformlar üzerinden işbirliği artırılmalı; şirket içi sürdürülebilirlik kapasitesi güçlendirilmeli.
GCMD Strateji Sorumlusu Sanjay C. Kuttan, “IMO’nun sıkılaştırdığı sera gazı düzenlemeleri ve anketteki kararlılık, sektörün yöneleceği rotayı netleştiriyor. Daha güçlü işbirlikleri zorunlu hâle geliyor” değerlendirmesini yaptı.
